Gramer 7 - Son-edat

🍪 Çerez Kullanımı

Mjora.com, sitenin çalışması ve ziyaret istatistiklerinin tutulması amacıyla teknik bir oturum çerezi ve IP adresi kaydı kullanır. Kişisel kimliğinizi belirleyen bir bilgi toplanmaz. Verileriniz belli bir süre saklanır, sonrasında otomatik olarak silinir. Detaylar için Çerez ve Gizlilik Politikamızı inceleyebilirsiniz.

Ndğaneri nozit̆a: Çabla k̆uçxe vrosi var goyik̆oraşa mot uk̆ap̆am, capisare.

Günün sözü: Ayağına çarığını iyi bağlamadan koşma, yere yapışırsın.

Gramer 7 - Son-edat

son-edat

7.Son-edat

7.1. Yalın durumdaki isim ve genitif durumdaki şahıs zamiri arkasına gelenler

7.1.1. st̆eri ~ steri : gibi

bere steri	çocuk gibi
mturi st̆eri gyu.	kar gibi
mtviri steri yul.	kar gibi
xami steri	bıçak gibi
ğeci steri	domuz gibi

7.1.2. şuk̆uri : ... kadar

mtuti şuk̆uri didi	ayı kadar büyük
sk̆ani şuk̆uri msk̆va	senin kadar güzel
ʒ̆ulu bere şuk̆uri	küçük çocuk kadar
didi üpçi şuk̆uri	büyük adam kadar
mtuci şuk̆uri atn.	fare kadar
mtui şuk̆uri fur.	fare kadar
mtugi şuk̆uri yul.	fare kadar

7.1.3. şeni : için; hakkında

skani şeni	senin için; senin hakkında
bere şeni	çocuk için, çocuk hakkında
mi şeni	kim için, kimin hakkında
mu şeni	ne için; ne hakkında
şk̆imi şeni	benim için; benim hakkımda
çkimi şeni	benim için; benim hakkımda
himu şeni*	onun için; onun hakkında
hamu şeni*	bunun için; bunun hakkında

* İşaret sıfatları, “şeni” önünde “himu, hamu, hemu......” vs şeklini alırlar.

7.1.4. sure arş.: -siz

“sure” kelimesi, Ardeşen-Ok̆ordule’de söylenen “Jilemona şeyepe napxumt̆işa” şarkısında geçmektedir.

sk̆ani sure	sensiz, sen olmaksızın
sevda sure	sevdasız, sevda olmaksızın

7.1.5. dixo atn. : ...-siz

sk̆ani dixo	sensiz
bere dixo	çocuk olmaksızın
nana dixo	annesiz
himu dixo	onsuz, o olmaksızın

7.1.6. şakis yul. (1) -e kadar (2) süresince

Hak şakis	buraya kadar
lumci şakis	akşama kadar
Hemora şakis	o zamana kadar
ondğe şakis	öğlene kadar
ar doloni şakis	bir hafta süresince
sum ndğa şakis	üç gün süresince
jur tuta şakis	iki ay süresince
Jurneçi ndğa şakis	kırk gün süresince

7.1.7. oğine [1] (1): önce

Burada anlatılan “oğine” kelimesi, Yalın durumdaki isim arkasına gelir. Genitif durumdaki ismin arkasına gelen “oğine” kelimesi ile karşılaştırınız.

sum ndğa oğine	üç gün önce
jur tuta oğine	iki ay önce
ar ʒ̆ana oğine	bir yıl önce
ar xaft̆a oğine	bir hafta önce

7.2. Oğine (2) : önünde

“Oğine (2)” Genitif ismin arkasına gelir.

oxorişi oğine	evin önünde
avlaşi oğine	avlunun önünde
ncaşi oğine	ağacın önünde
bereşi oğine	çocuğun önünde

7.3. şk̆ule ~ k̆ule[2], şk̆ala ~ k̆ala [3]

Yöreye göre biçimi ve önündeki kelime ile bağlanma kuralı değişen son-edatlardır.

7.3.1. şk̆ule ~ k̆ule : -den sonra, -den beri

vit ndğa şk̆ule	on gün sonra
sk̆ani şk̆ule	senden sonra
şk̆uni şk̆ule	bizden sonra
jur bere şk̆ule	iki çocuktan sonra
mʒika ora şk̆ule	kısa bir süre sonra
husi şk̆ule gyu.	şimdiden sonra
ğoma şk̆ule gyu.	dünden beri
hindora şk̆ule gyu.	o zamandan beri
Mundera şk̆ule	ne zamandan beri
haʒ̆iş k̆ule yul.	şimdiden sonra
hemindoraş k̆ule yul.	o zamandan beri
hemoraş k̆ule yul.	o zamandan beri

7.3.2. şk̆ala ~ k̆ala : ... ile

bere şk̆ala	çocuk ile
sk̆ani şk̆ala	seninle
daçxuri şk̆ala	ateşle
ʒ̆iʒ̆ila şk̆ala	yılanla
himu şk̆ala	onunla
bereş k̆ala	çocukla
skani k̆ala	seninle
daçxuriş k̆ala	ateşle
ʒ̆iʒ̆ilaş k̆ala	yılanla
hemuş k̆ala	onunla
emuş k̆ala	onunla

7.4. made atn. –den başka

“Made” son-edatı, Pazar dialectlerinde iki-yön durumundaki isim ve zamirin arkasına gelir.

skanda made de	senden başka
sk̆aninde made	senden başka
himuşe made	ondan başka
berepeşen made	çocuklardan başka
him ncaşe made	o ağaçtan başka
ham pucişe made	bu inekten başka

7.5. met̆a ~ met̆i yul. -den başka

Yöreye göre kullanım kuralı değişen son-edattır. Aşağıdaki kullanım gözlemlenmektedir.

(1) Ablatif durumdaki zamir ve isim arkasında

(2) Genitif durumdaki isim arkasında

(3) İşaret sıfatı arkasında

İlginç araştırma konusu olarak değerlendirilecektir.

çkunden met̆a	bizden başka
mişe met̆a	kimden başka
skanden met̆a	senden başka
cumadişen met̆a	amcadan başka, dayıdan başka
p̆at̆obaş met̆a	kötülükten başka
ar daşi met̆i	bir kız kardeşten başka
skanden met̆i	senden başka
hem met̆a[4]	ondan başka
ha met̆a	bundan başka
t̆oroci met̆a	güvercinden başka

[1] oğine: “oğinde” veya “oği” biçiminde de kullanılmaktadır.

[2] “şuk̆ule, şik̆ule” şekilleri de vardır.

[3] “şik̆ala” biçimi de vardır.

[4] Dumézil, Georges: Documents Anatoliens, 1967, Paris.

Mjora.Com Sözlük

Yasal uyarı: Bu sayfadaki materyaller (Yazı, fotoğraf, ses kaydı vb.)Telif Hakları ile ilgili yasal mevzuat uyarınca korunmakta olup, yazarların ve Mjora.Com'un yazılı izni olmadıkça; reklam içeren ve reklam geliri olan içeriklerde kullanılamaz, kaynak gösterilerek dahi iktibas edilemez, her ne suretle olursa olsun ticari amaçla çoğaltma ve yayma yapılamaz, kopya edilemez, diğer reklam içeren ve reklam geliri olan internet sayfası ya da topluma acık yerlerde yayınlanamaz/yayımlanamaz. Mjora.Com ve dahil olduğu Lazuri.Com© 2002-2026, KazimKoyuncu.Net© 2004-2026, LazuriMedia.Com© 2006-2026 siteler grubu; Hiçbir uluslararası kurum ya da kuruluşa hizmet etmez. Bu sitelerin içeriğindeki çalışmalara kaynak gösterilmiştir. Kaynak bilgisi belirtilmeyen materyaller ise Mjora.Com ve/veya bağlı siteler grubuna ait özgün içeriklerdir.
İçeriklerimize gösterdiğiniz ilgi ve emeğimize duyduğunuz saygı için teşekkür ederiz.

21 Çxalva 2026 - Tutaçxa