41

söz aktarma edatı

Üç çeşit söz aktarma edatı vardır.

41.1.“ma”

41.1.1.  “ma” + vuʒ̆vi, p̆t̆k̆vi, ...

► Ma tkva “hakele mot golulurt” ma var giʒ̆vit-i ? Ben size “Burdan geçmeyin” demedim mi?
► Ma himus “beres mjalva kocubi” ma vuʒ̆vi. atn. Ben ona “Çocuğa süt ver” dedim.
► Ma oxorca-çkimis “a gyari domixażiri” ma buʒ̆vare. Ben karıma “Bana yemek hazırla” diyeceğim.
► Ma si “opşa mot ixap̆ar” ma giʒ̆vi atn. Ben sana “Çok konuşma” dedim.
► Ma t̆k̆va “opşa mot ixap̆art” ma var giʒ̆vit-i ? atn. Ben size “Çok konuşmayın” demedim mi ?
► Çku hentepes “mo mulurt” ma buʒ̆vit. Biz onlara “Gelmeyin” dedik.

41.1.2.  “ma” + do

► Ma tkva “Dido mot ip̆aramitamt” ma do muk̆u fara giʒ̆vit ! Ben size “Çok konuşmayın” diye kaç kez söyledim!
► Ma himus “berepe nak iyonam” ma do a vorsi kodelevuk̆iyi. atn. Ben ona “Çocukları nereye götürüyorsun” diye çok kızdım.
► Çku “hak moxtit” ma do mtelis bucoxit. yul. Biz “Buraya gelin” diye herkesi çağırdık.
► Ma “berepe-çkimi so ren” ma do da-çkimis vuk̆itxi. Ben “Çocuklarım nerde” diye kız kardeşime sordum.

41.2.      “şo”

“Şo” eki, doğrudan aktarılan söz 2. şahısa ait olup sözden hemen sonra “t̆k̆vi, miʒ̆vi, uʒ̆vi” vs. (Emir kipi ve ya Gelecek zaman) geldiğinde kullanılır.

► “Ho” şo tkvi. “Evet” de.
► “Var” şo tkvi. “Hayır” de.
► Si ma “hak ela” şo miʒ̆vi. gyu. Sen bana “Buraya gel” de.
► “Mo mulurt” şo uʒ̆vi. Onlara “gelmeyin” de.
► Si şk̆u “Hak elat” şo miʒ̆vit. Sen bize “buraya gelin” de.
► Tkva “Hak elat” şo tkvit. Siz “ buraya gel” deyin.
► Tkva “Lazi voret” şo tkvit. Siz “Biz Lazız” deyin.
► Tkva “Hak voret” şo tkvit. Siz “Burdayız” deyin.
► Tanura komoxt̆as-na “şana hak var on” şo tkvare. Tanura gelirse “Şana burda değil” dersin.
► Tanura komoxt̆as-na “baba-şk̆uni Mp̆olişe mendaxt̆u” şo tkvatere. Tanura gelirse “Babamız İstanbul’a gitti” diyeceksiniz.
► Si Mjoras “Ma komomçi” şo uʒ̆vi. Sen Mjora’ya “Bana onu ver”de.

41.3.      “ya”

41.3.1.  “ya” + tku, miʒ̆vi, miʒ̆u, uʒ̆vi, ...

“ya” eki hem 2. şahıs hem 3. şahsın sözünü aktarmak için kullanılır.

► Si ma “Hak ela” ya miʒ̆vi. gyu. Sen bana “Buraya gel” dedin.
► Si hemus “Hak moxti” ya uʒ̆vi. yul. Sen ona “Buraya gel” dedin.
► Gubazik “Ak mot mulurt” ya tku. Gubazi “Buraya gelmeyin” dedi.
► Hinik “hak elat” ya miʒ̆ves. Onlar bize “Buraya gelin” dediler.
► Tanurak Şanas “berepe şk̆ala mot ok̆iyile” ya uʒ̆u. atn. Tanura Şana’ya “Çocuklarla kavga etme” dedi.
► Hinik “oç̆ume elat” ya tkves. Onlar “Yarın gelin” dediler.
► Şanas “Hak mot mulur” ya gizit̆apun. Şana’ya “Buraya gelme” demişsin.

41.3.2.  “ya” + do

► Si “momçi” ya do tkvi. Sen “Ver” dedin.
► Hinik “ham bozomota komekçat” ya do mobalak̆ares. Onlar bana “Bu kızı verelim” diye yalvardılar.
► Hinis “hak̆u dulya mo gaxenu” ya do apxasineran. Onlar “Bu kadar işi nasıl yapabildin” diye şaşırıyorlar.
► Hinis “hak̆u dulya mo gaxenes” ya do apxasines. Onlar “Bu kadar işi nasıl yapabildiniz” diye şaşırdılar.
► Hemuk “bozomota var momçes” ya miʒ̆u. O, bana “Kızı vermediler” dedi.